Hiriak
Lukin
Seguruenik, Lukin 921. urtetik existitzen da herri gisa, hau da, Iruñeko Erresumako erregeek Deioko gazteluan egoitza zutenetik. Aipatzekoa da ere Kordobako Abd ar-Rahman III.a emirrak Lukin inbaditu zuela.
Herri txikia izan arren, ondare kultural eta arkitektoniko aberatsa du Lukinek, tartean jatorrian Erdi Arokoa izan arren itxura barrokoa duen San Martin parrokia, Lukineko ermita eta Erremedioen eta Mirariaren Andre Mariaren basilika.
Donejakue bidea berez Lukinetik pasatzen bada ere, egia da Lizarra sortu zenetik, duela 1.000 urte inguru, jatorrizko ibilbidea desbideratu egin zutela bertatik igarotzeko. Ordutik, Lukin igarotzen duen ibilbidea bide nagusiaren aldaera bat da, urtetik urtera, erromesen gehiago jasotzen baditu ere. Izan ere, Lukinetik igarotzen den bideak Montejurra mendiaren iparraldeko hegala zeharkatzen du eta horrek kutsu autentikoagoa ematen dio.
Herrian txirrindularitza elkarte bat ere badago, Peña Ciclista Lukin zenbait proba antolatzen dituena, tartean 30 urte inguru dituen XCO modalitateko lasterketa bat. Lasterketa egiteko baliatzen den zirkuitua urtearen zati handi batean erabil daiteke, batez ere udazkenean.
Herriko igerilekuen kanpoaldean Lukin zeharkatu eta Barbarinekin bat egiten duen seinaleztatutako ibilbideari buruzko informazioa ematen duen panel bat dago.
Herriak frontoia eta igerilekuak ditu. Igerilekuetan, gainera, taberna bat ere badago.
